HOȚGELDNĘZ - HAZAR DENİZİ ALTERNATİFLİĞİ
  GİRİŞ
  İletişim
  Ziyaretşi defteri
  HAZAR DENİZİ
  HAZAR DENİZİNDEN GÖRÜNÜMLER
  ORTA ASYA VE HAZAR DENİZİ PETROLLERİ
  KARADENİZ-AKDENİZ-HAZAR DENİZİ İLİŞKİLERİ
  ASYA KITASI
  ASYA KITASI TARİHİ
  ASYANIN FİZİKİ YAPISI-İKLİMİ
  ''HAZAR DENİZİ 5 ÜLKEYE AİTTİR'' İDDASI
  İRANDAN GELEN DESTEK
  HAZAR DENİZİNDE GÜÇ MÜCADELESİ
  HAZAR DENİZİ ALTERNATİFLİĞİ
  AZYANIN KAYNAKLARI-NUFUSU-EKONOMİSİ

 

ORTA DOĞU PASTASININ EN ÖNEMLİ ALTERNATİFİ; “HAZAR DENİZİ”

 

ORTA DOĞU PASTASININ EN ÖNEMLİ ALTERNATİFİ; “HAZAR DENİZİ”


RF, İran, Azerbaycan, Kazakistan ve Türkmenistan’a sınır oluşturan, içerisinde bulundurduğu zengin petrol ve doğalgaz rezervleri nedeniyle de, başta ABD olmak üzere Batılı devletlerin ve yanı sıra Uzak Doğu ülkelerinin iştahını kabartan Hazar Denizi, 376 bin km2 lik çok değerli bir alanı kapsamaktadır.

Yaşamsal öneme sahip bu iç deniz, 1200 km uzunluğunda ve 520 km genişliğindedir. 7010 km'yi bulan sahillerinin 2340 km'si Kazakistan, 1930 km'si Rusya Federasyonu, 1200 km'si Türkmenistan, 200 km'si Azerbaycan ve 7-10 km'si ise İran sınırlarına dahil bulunmaktadır. Verilere göre Hazar’a kıyıdaş ülkelerin, potansiyel olarak toplam 233 milyar varile ulaşan petrol ve 463.4 Feet küp’e ulaşan doğalgaz rezervleri bulunmaktadır.

Birleşmiş Milletler tarafından geçtiğimiz günlerde Cenevre'de düzenlenen toplantıya ilişkin görüş bildiren bazı enerji uzmanlarına göre Hazar Denizi, on yıl gibi bir süreyi kapsayan yakın dönemde, Orta Doğu bölgesine alternatif önemli bir enerji kaynağı bölgesi haline gelecek. Uzmanlara göre, dünyadaki petrol ithalatına olan bağımlılık, 2010 yılına kadar % 65'e, 2020 yılına kadar da % 80'e çıkacak. Hali hazırda ihtiyacın % 35'i ithal edilen doğalgazda ise, önümüzdeki 5 yıl içinde bu oranın % 45'e çıkacağı belirtiliyor. Orta ve Doğu Avrupa ülkeleri (RF dışında) daha şimdiden petrol ihtiyacının % 80'ini, Batı Avrupa ülkeleri ise % 55'ini ithalat yoluyla karşılıyor durumda.  

Açıklanan verilere göre, dünya genelinde üretilen petrolün % 18.8'i, doğalgazın ise % 29.9’u Hazar’dan çıkartılıyor. Halen denizin tabanında yatmakta olan petrol rezervlerinin de, dünya toplamının % 18.9'unu, doğalgazda ise % 46.5'ini oluşturduğu tahmin ediliyor.

Bu denli zengin petrol ve doğal gaz rezervlerinin çıkarımı ve paylaşımı konusunda mevcut statüye ilişkin çevre ülkeler arasında zaman zaman çeşitli anlaşmazlıklar ve dolayısıyla de psikolojik savaşlar yaşanmasına rağmen, ciddi anlamda çatışma hali hiçbir dönemde gözlenmiyor. Kıyıdaş devletlere yönelik askeri herhangi bir tehdit de sözkonusu değilken, başta ABD olmak üzere Batılı ülkeler tarafından, sözde bölgenin güvenliği öne sürülerek, askeri üsler konuşlandırılmasına önemle ve ısrarla gayret sarf ediliyor.
Her nedense (!) kendisini Hazar’ın güvenliğinden “tek sorumlu” olarak gören süper güç ABD, terörist geçişlerinin, silah ve uyuşturucu transferlerinin engellenmesi ve bölgede istikrarın sağlanması amacıyla (!), Hazar Denizi bölgesindeki devriye kontrollerinin geliştirilmesini ve birbirine sınır ülkelerin sınır güvenlik tedbirlerinin alınmasını istiyor. ABD tarafından, bu doğrultuda hem Azerbaycan ve hem de Kazakistan’da, ABD İçişleri Bakanlığı’nın kontrolünde olmak üzere, 100 milyon dolar maliyetli birer “Komuta Kontrol Merkezi” kurulması tasarlanıyor. Güvenlik operasyonlarını hava ve denizden kontrol etme kapasitesine sahip bu kontrol merkezlerinin yanı sıra, aynı zamanda Bakü’de de geçici bir “Sahil Komuta Kontrol Merkezi” kurulması da planlanıyor.

Kuzeyde RF, güneyde Çeçenistan ve İran ile sınırı bulunmasından ötürü Azerbaycan’a özel bir ilgi gösteren ABD, Azerbaycan ile işbirliği halinde “Caspıan Guard- Hazar Muhafızı” adlı bir ortak güvenlik gücünün kurularak en kısa zamanda faaliyete geçmesi için birkaç yıldır büyük çaba sarf ediyor. Hazar Muhafızı projesi ile Hazar’daki bütün petrol ve doğalgaz kuyuları ile diğer tüm tesislerin kontrol edilmesi amaçlanıyor. Proje maliyeti ise, en az 100 milyon dolar olarak belirleniyor. ABD Savunma Bakanlığı da, Hazar Denizi bölgesindeki güvenliğin arttırılması gayesiyle, önümüzdeki 6 yıl süresince bölgeye 130 milyon dolar para akışı sağlanmasını uygun buluyor.

ABD’nin, Hazar Denizi çevresindeki ülkelerde askeri üsler oluşturması ve buna yönelik gayretleri, başta RF olmak üzere birçok ülkenin bu duruma kaygı duymasına neden oluyor. Hazar'a kıyısı bulunan ülkelere ait savaş gemilerinin ortak askeri planı kapsamında "Hazar Deniz Donanması Grubu- KASFOR" kurulması amacıyla RF/ Astrahan'da uluslararası bir konferans düzenleniyor. Bu girişimin arkasında, ABD’nin, bölgede nüfuz ve etkinlik kurma arayışlarına şiddetle karşı duran Moskova ve Tahran’ın, bu coğrafyanın ABD ve NATO askeri bölgesine dönüşmesini engellemeye yönelik çabasının yattığı belirtiliyor.

Amerikalı diplomat Robert Macfarlane’nin yaptığı, “Çin ve Hindistan gibi kalabalık ve giderek artan nüfusa sahip ülkelerin büyük enerji tüketicisi haline gelmeleri, Orta Doğu petrolüne ilave alternatif kaynakların çıkartılmasını daha da zorunlu hale getirdi” şeklindeki açıklaması, uzmanlarca, “ABD’nin ve Batılı ülkelerin Hazar’a yönelmesinin tek ve belirleyici göstergesi” olarak değerlendiriliyor. Orta Asya ile sınırı olan ve dünya ekonomisinin yeni devi olarak birçok ülke için tehdit oluşturan Çin, Amerikalı diplomat R. Macfarlane’nin açıklamasını teyit edercesine, “Her geçen gün giderek artan çok büyük miktarlarda enerjiye ihtiyaç duyuyoruz” diyerek, bunu açıkça ifade etmekten de kaçınmıyor.

Hal böyle iken, yani, malum bazı dünya ülkelerinin, yaşamlarını devam ettirebilmeleri amacıyla varolan sınırlı enerji kaynaklarının elde edilebilmesi doğrultusunda sürdürdükleri amansız, acımasız ve kuralsız mücadeleler bilinmesine rağmen, Orta Doğu’da ve son dönemde özellikle de en büyük alternatifi Orta Asya ve dolayısıyla Hazar Denizi bölgesinde, Batılı ülkelerce sürdürülen pastadan pay kapma” çalışmalarına kılıf dikilmeye” özen gösterilmesinin, ilgili kıyıdaş ülkelerce dikkatlerden kaçırılmamasını ve bu konuda akılcı politikalar geliştirilerek, acil tedbirler alınmasını kaçınılmaz kılıyor.
 

Bugün 1 ziyaretçi (10 klik) kişi burdaydı!
=> Sen de ücretsiz bir internet sitesi kurmak ister misin? O zaman burayı tıkla! <=